Όσα μου Δίδαξε η Μητέρα μου για την Αγάπη

Η Σημασία του Οικογενειακού Τραπεζιού

Στη μικρή πόλη που μεγάλωσα δεν υπήρχαν μεγάλες αλυσίδες καταστημάτων. Δεν υπήρχαν εμπορικά κέντρα και παιχνιδάδικα Μουστάκας. Δεν είχαμε όλα αυτά που βλέπαμε να διαφημίζουν στην τηλεόραση, όλα αυτά που όταν προβάλλονται πίσω από το γυαλί αποκτούν στα παιδικά μάτια μιαν αλλόκοσμη μαγεία και μια γοητεία ακατανίκητη. Έτσι όταν άνοιξε το πρώτο κατάστημα Goody’s στη μικρή μου πόλη τα γεύματα Junior έγιναν ανάρπαστα.

Οι περισσότεροι απ’ όσους υπήρξαν παιδιά τη δεκαετία του ’90 και στις αρχές του 2000 σίγουρα θα θυμούνται ένα γεύμα Junior. Το τρυφερό μπιφτέκι, ζυμωμένο σε έναν τέλειο δίσκο, αγκαλιασμένο από δυο αφράτα ψωμάκια κι ενισχυμένο με μια σάλτσα κέτσαπ απαγορευτικής νοστιμιάς, έλιωνε στο στόμα. Συνοδευόταν από μακρόστενες τηγανητές πατάτες και αναψυκτικό της επιλογής σου ή χυμό. Ένα δώρο έκπληξη, συνήθως playmobil, επιστέγαζε το παιδικό γεύμα, ενώ σε εξαιρετικές περιπτώσεις είχα τύχει και φιγούρες Ροζ Πάνθηρα με ευλύγιστα μέλη, φιγούρες Looney Tunes, αλλά και Γούντι Τρυποκάρυδο με αποσπώμενα χαρακτηριστικά. Σου προσέφεραν το όλο πακέτο σε μια ιδιαίτερη συσκευασία κουτιού, έτσι ώστε να έχεις κάθε φορά την ευκαιρία να βιώνεις τη χαρά της ανακάλυψης.

Ήταν μια πολυτέλεια με την οποία ο οκτάχρονος εαυτός μου δεν ήταν εξοικειωμένος· μια εμπειρία ολότελα καινούργια και διαφορετική από το καθιερωμένο φαγητό της μητέρας· ένας συνδυασμός γεύσεων που, αν και πέρα για πέρα απλοϊκός, κατάφερνε να δημιουργεί μια μικρή γιορτή στο στόμα μου, να προκαλεί στη γλώσσα μου πολλαπλούς οργασμούς.

Τα Goody’s μετατράπηκαν στο καθιερωμένο σημείο συνάντησης παιδιών της ηλικίας μου. “Τα λέμε πλατεία, μπροστά από τα Goody’s” λέγαμε. Τόσο δυνατή ήταν η πολιτιστική επιρροή τους στην ήρεμη καθημερινότητα της πόλης που, αν και το κατάστημα έχει βάλει λουκέτο εδώ και χρόνια, τόσον καιρό μετά κάποιοι ακόμα χρησιμοποιούν το όνομα για να δηλώσουν το σημείο συνάντησης.

Φορούσαμε τα κοντομάνικα πουκαμισάκια μας και παστώναμε με ζελέ τα μαλλιά μας. Κοιταζόμασταν μπροστά από τον καθρέφτη, γελούσαμε φαφούτικα, και, αν και δείχναμε ίδιοι, κάτι άλλαζε στον αέρα. Ξεφεύγαμε από τα στενά όρια του σπιτιού, από τον άγρυπνο οφθαλμό των γονιών. Αρχίζαμε να κινούμαστε αυτόνομα στον χώρο. Γινόμασταν μεγάλοι. Η βόλτα στα Goody’s συμβόλιζε ένα μεταβατικό στάδιο ενηλικίωσης και αντιπροσώπευε για μας μια ολόκληρη εποχή. Μια εποχή που, χωρίς να το ξέρουμε, ήμασταν τυχεροί, προνομιούχοι κι ευτυχείς.

Μόνο που κάποια παιδιά ήταν πιο προνομιούχα από άλλα. Τουλάχιστον έτσι το βλέπαμε εμείς οι υπόλοιποι, που δεν είχαμε την οικονομική δυνατότητα να τρώμε συχνά εκεί ή επειδή οι γονείς μας δε μας επέτρεπαν παρά μόνο κάποιες αραιές και σπάνιες επισκέψεις.

Θυμάμαι ένα ζεστό μεσημέρι την επιστροφή μου από το σχολείο. Περπατούσαμε φορτωμένοι τις σάκες μας ένας συμμαθητής μου κι εγώ, που τύγχανε και καλύτερός μου φίλος, κλοτσώντας εναλλάξ με ράθυμο βήμα πετραδάκια στο διάβα μας.

«Τι θα φας σήμερα;» ρώτησα.

«Μου έχει πάρει η μητέρα μου Junior».

Ήταν η τρίτη φορά εκείνη τη βδομάδα για εκείνον, ενώ εγώ είχα φάει συνολικά μόλις μία από τη μέρα που άνοιξαν. Ζήλεψα, δε θα το κρύψω. Ζήλεψα γιατί εκείνη τη στιγμή δεν ήμουν σε θέση να αντιληφθώ όλους τους αόρατους μηχανισμούς που δούλευαν προς όφελός μου. Δεν είχα γνώση του πόσο τυχερός ήμουν.

«Εσύ;» ρώτησε.

«Κοτόπουλο με πατάτες στον φούρνο» είπα παλεύοντας να μην ακουστώ απογοητευμένος. Τα λεπτά καλάμια, που ήταν στρωμένα με ένα πάπλωμα φύλλων για να κρύβουν την βαθιά τρύπα στο χώμα, υποχώρησαν κάτω από το βάρος μου. Είχα γλιστρήσει στην παγίδα της σύγκρισης, που το μόνο που καταφέρνει είναι να ραγίζει καρδιές. Ένα παράπονο με έσφιξε μέσα του σαν δόκανο με τα μυτερά του δόντια. Νόμιζα ότι η μητέρα του κολλητού μου τον αγαπούσε περισσότερο απ’ ό,τι εμένα η δικιά μου μητέρα.

Μου πήρε καιρό να συνειδητοποιήσω πόσο λάθος έκανα. Χρειάστηκε να ωριμάσω και να καθαρίσει η ματιά μου. Είναι αστείο μερικές φορές πόσο τυφλοί και αδαείς γινόμαστε στο προφανές.

Η δικιά μου μητέρα είχε ξυπνήσει εκείνη τη μέρα νωρίς. Έπρεπε να βγει για ψώνια, να πάρει ό,τι χρειαζόταν και να επιστρέψει για να ετοιμάσει το φαγητό. Να πλύνει, να ξεφλουδίσει και να κόψει τις πατάτες· να χτυπήσει το λάδι, το μέλι, τη μουστάρδα και ό,τι άλλο έπρεπε για μια όμορφη μαρινάδα· να τα ανακατέψει όλα με το κοτόπουλο στη γάστρα και ύστερα με υπομονή να περιμένει τις τρεις ώρες που ήθελε το φαγητό στον φούρνο. Να έκοβε ντομάτα και φέτα για τη σαλάτα, να έστρωνε το τραπέζι και να έβαζε τα πιάτα στη θέση τους. Και όλα αυτά ρυθμισμένα με ακρίβεια ελβετικού ρολογιού έτσι ώστε η μυρωδιά να προλάβει να μας σπάσει τη μύτη πριν ακόμα ανοίξουμε την πόρτα· έτσι ώστε στην άφιξή μας το φαγητό να είναι αρκετά ζεστό, αλλά όχι καυτό, για να φάμε αμέσως όλοι μαζί χωρίς αναμονές. Το καλωσόρισμά της ήταν οι μυρωδιές των μαγειρικών αλχημειών της, το χαμόγελό της και αχνιστό φαγητό στο πιάτο.

Θα μπορούσε πολύ εύκολα να μην είχε κάνει τίποτα από όλα αυτά. Να έκανε κι αυτή μια παράκαμψη από τα Goody’s, να αγόραζε κάτι ετοιματζίδικο κι ανθυγιεινό, που δε θα της έπαιρνε πάνω από πέντε δέκα λεπτά, και να ξεμπέρδευε. Η αγάπη όμως δεν είναι αυτό. Δεν είναι μια εύκολη ανώδυνη λύση.

Η αγάπη δεν είναι να ξεμπερδεύεις.

Βγαίνοντας για τα πρωινά της ψώνια και αντικρίζοντας το ταχυφαγείο στον δρόμο της για την αγορά, παρουσιάστηκαν στη μητέρα μου δύο πιθανά σενάρια δράσης. Σε αυτό το σημείο κλήθηκε να αποφασίσει ποιο θα πραγματώσει.

Γιατί η αγάπη πάνω απ’ όλα είναι μια συνειδητή επιλογή.

Δεν πέφτεις ανυποψίαστος στα δίχτυα της, δεν είσαι θύμα της, δεν καρφώνει πάνω σου ο θεός έρωτας ένα βέλος. Η αγάπη δεν είναι κάτι που τυχαίνει. Είναι κάτι που χτίζεις μέρα με τη μέρα κι επενδύεις σε αυτό. Είναι κάτι δύσκολο. Απαιτεί προσπάθεια, κόπο και χρόνο. Γι’ αυτό και η αγάπη δεν αρκείται στα λόγια, δεν επιβεβαιώνεται με βερμπαλισμούς, νυχτερινές εξομολογήσεις και ανεδαφικές υποσχέσεις.

Η αγάπη είναι πράξη, μια έμπρακτη εκδήλωση της επιλογής σου.

Η μητέρα μου δεν ήταν ότι δε μου είχε αγοράσει ποτέ μια απαγορευμένη λιχουδιά ή ότι δεν είχε εκπληρώσει κάποια μου επιθυμία, ούτε κατάφερνε πάντα να αντιστέκεται σε όλες αυτές τις δόλιες τεχνικές που τα παιδιά μετέρχονται για να χειραγωγούν τους μεγάλους. Ήξερε όμως να δίνει όσο χρειαζόταν. Γιατί η αγάπη απαιτεί αμοιβαίους συμβιβασμούς, αλλά και ακλόνητα όρια.

Η αγάπη χρειάζεται τη λέξη «όχι».

Η μακρόχρονη ευημερία του συντρόφου μας ή του παιδιού μας είναι σημαντικότερη από την προσφορά μιας παροδικής, ωστόσο επιζήμιας, απόλαυσης. Η αγάπη δεν είναι να σου κάνουν πάντα όλα τα χατίρια, να σε λούζουν με ψευδείς φιλοφρονήσεις, να σε ελαφρύνουν από τις ευθύνες και τις υποχρεώσεις σου.

Γι’ αυτό η αγάπη οφείλει να είναι ειλικρινής.

Ειδάλλως δεν είναι αγάπη. Είναι ψευδαίσθηση, χαϊδολόγημα και κολακεία. Στόχος της δεν πρέπει να είναι ποτέ μια στιγμιαία τόνωση αυτοεκτίμησης, ειδικά όταν κάτι τέτοιο υπονομεύει την πραγματικότητα και καταδικάζει τον άλλο σε αδράνεια. Από τη στιγμή που αγαπάς κάποιον θέλεις να τον βλέπεις να βελτιώνεται, να εξελίσσεται. Αν τον αγαπάς θα τον ενθαρρύνεις και θα τον στηρίξεις. Δε θα καταφέρεις ποτέ όμως με τα ψέματα κάτι τέτοιο.

Η αγάπη εδραιώνεται με το νόμισμα της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και του αλληλοσεβασμού, που προκύπτουν από τη βεβαιότητα κάθε φορά πως ο άνθρωπος απέναντί μου μου λέει την αλήθεια.

Εφόσον η μητέρα μου έπραττε σωστά αφιερώνοντας χρόνο και προσπάθεια και πάνω απ’ όλα για το δικό μου συμφέρον, τότε γιατί δεν μπορούσα να το δω;

Επειδή όσο ώριμα κι αν αγαπάς, όσο ξεκάθαρα κι αν διατυπώνεις αυτή την αγάπη, άλλο τόσο απαραίτητος είναι ένας ώριμος ακροατής που θα είναι σε θέση να αντιληφθεί και να κατανοήσει το μήνυμα.

Η πραγματική αγάπη είναι καταδικασμένη να πέφτει στο κενό όταν απευθύνεται σε άτομα που δεν είναι έτοιμα να τη δεχτούν. Ένας ανώριμος άνθρωπος πάντα θα επιλέγει να αγαπιέται ανώριμα.

Όσον αφορά τη δικιά μου περίπτωση, συνέβαινε γιατί έκρινα με κοντόφθαλμα και ηδονικά κριτήρια, δεν πήγαινα βαθύτερα από μια επιφανειακή εκτίμηση του τύπου «η μητέρα του φίλου μου του πήρε κάτι που δε μου πήρε η δικιά μου, άρα τον αγαπάει περισσότερο».

Ήταν ένα καπρίτσιο μου, μια ανάγκη, ένας εγωισμός αυτό που με τύφλωνε, που με έκανε να αντιλαμβάνομαι τα πράγματα λάθος.

Η μητέρα μου με δίδαξε αυτό που οι περισσότεροι άνθρωποι συνήθως παραβλέπουν και πολύ συχνά παρονομάζουν ως αγάπη, το ατόπημα στο οποίο είχα υποπέσει και ο ίδιος.

Αν υπάρχει μόνο για να εκπληρώνει κάποια ανάγκη σου, αν υπάρχει μόνο για να φουσκώνει τον εγωισμό σου, αν υπάρχει μόνο γιατί σε κάνει να αισθάνεσαι όμορφα, δεν είναι αγάπη.

Το να αγαπάς κάποιον δεν έχει να κάνει με σένα.

Think. Create. Inspire.

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store